فروشنده‌ای در یک گروه تلگرامی آدرس ترون می‌فرستد و می‌خواهد قبل از ارسال تتر، تومان را کارت‌به‌کارت کنید. اولین سوال این است: از کجا بفهمیم آدرس کیف پول مال کیه؟ پاسخ کوتاه و صادقانه این است که بلاکچین نام صاحب آدرس را ثبت نمی‌کند و هیچ ابزار عمومی، از جمله SafeON، هویت شخص را نشان نمی‌دهد. اما با استعلام آدرس کیف پول می‌شود چیزهایی را دید که برای تصمیم گرفتن مهم‌ترند: پول این آدرس از کجا آمده، با آدرس تحریمی تماس داشته یا نه، و تتر آن فریز شده است یا نه.
آیا می‌شود صاحب یک آدرس کیف پول را پیدا کرد؟ پاسخ کوتاه
برای کاربر عادی، نه. آدرس کیف پول یک رشته‌ی حروف و عدد است که از کلید عمومی ساخته می‌شود و هر کسی می‌تواند بدون ارائه‌ی مدرک شناسایی، هر تعداد آدرس که بخواهد بسازد. در هیچ جای تراکنش، نام، شماره‌ی موبایل یا کد ملی ثبت نمی‌شود.
فقط در یک حالت هویت پشت آدرس جایی ثبت شده است: وقتی آدرس متعلق به یک صرافی است که از کاربرانش احراز هویت گرفته. در این حالت هم اطلاعات هویتی نزد همان صرافی می‌ماند و معمولا فقط با درخواست مرجع قانونی در اختیار قرار می‌گیرد، نه با یک استعلام آنلاین.
پس اگر سایتی ادعا کرد با وارد کردن آدرس، اسم و مشخصات صاحبش را می‌دهد، آن را یک نشانه‌ی هشدار بدانید. این الگو در کلاهبرداری‌های «پیگیری پول» زیاد دیده می‌شود: از قربانی پول می‌گیرند تا «هویت کلاهبردار» را پیدا کنند و چیزی تحویل نمی‌دهند.
آدرس عمومی است، هویت نه: بلاکچین چه چیزی را ثبت می‌کند و چه چیزی را نه
بلاکچین‌هایی مثل ترون و BNB Smart Chain دفتر کل عمومی دارند. یعنی هر کسی می‌تواند این موارد را ببیند:
- همه‌ی تراکنش‌های ورودی و خروجی یک آدرس، با مبلغ و زمان
- آدرس‌های طرف مقابل در هر تراکنش
- موجودی فعلی آدرس به تفکیک توکن
- اینکه تتر روی این آدرس توسط صادرکننده‌ی آن مسدود شده است یا نه
و این موارد ثبت نمی‌شوند:
- نام، تلفن، حساب بانکی یا محل زندگی صاحب آدرس
- اینکه یک نفر چند آدرس دارد
- اینکه آدرس را خود فروشنده کنترل می‌کند یا آن را از کس دیگری قرض گرفته است
همین شفافیت تراکنش‌هاست که تحلیل آنچین را ممکن می‌کند. با دنبال کردن مسیر پول، می‌شود فهمید یک آدرس با چه نوع منابعی سروکار داشته، حتی اگر نام صاحبش معلوم نباشد. برای آشنایی بیشتر با این روش، راهنمای ردیابی ولت و تراکنش ارز دیجیتال را بخوانید.
آدرس صرافی، سرویس یا شخص: برچسب آدرس چه چیزی می‌گوید
بخشی از آدرس‌ها برچسب دارند. یعنی معلوم است که متعلق به یک صرافی، یک سرویس پرداخت، یک میکسر یا یک کلاهبرداری گزارش‌شده هستند. برچسب درباره‌ی «نوع» صاحب آدرس حرف می‌زند، نه درباره‌ی «هویت» یک شخص.
| اگر آدرس یا منبع پول آن… | معنایش برای شما |
|---|---|
| به یک صرافی شناخته‌شده برچسب خورده | آدرس متعلق به آن صرافی است (کیف پول صرافی یا آدرس واریز یکی از کاربرانش)؛ هویت کاربر فقط نزد صرافی است |
| از میکسر پول گرفته | کسی خواسته مسیر پول را پنهان کند؛ ریسک بالا |
| به کلاهبرداری یا پول سرقتی وصل است | احتمال دارد این تتر بعدا مسدود شود یا حساب شما در صرافی محدود شود |
| با آدرس تحریمی OFAC تماس داشته | بسیاری از صرافی‌های خارجی واریز از این مسیرها را نگه می‌دارند |
| هیچ برچسبی ندارد | معمولا یک کیف پول شخصی است؛ باید منشا وجوه آن را چند مرحله عقب‌تر بررسی کرد |
نبود برچسب به معنی پاک بودن آدرس نیست. کلاهبرداران معمولا پول را از چند آدرس واسطه‌ی بدون برچسب عبور می‌دهند تا اتصال مستقیم دیده نشود. به همین دلیل بررسی چندمرحله‌ای منشا وجوه مهم‌تر از نگاه کردن به برچسب خود آدرس است.
در خرید تتر خارج از صرافی به‌جای هویت فروشنده چه چیزی را بسنجیم
خرید تتر مستقیم از یک نفر و خارج از صرافی‌های رمزارزی (معامله‌ی P2P یا همتا به همتا؛ مثلا از فروشنده‌ای در گروه تلگرامی با کارت‌به‌کارت) رایج‌ترین موقعیتی است که کاربر ایرانی دنبال صاحب آدرس می‌گردد. اما در معامله‌ی خارج از صرافی، چیزی که به شما آسیب می‌زند نام فروشنده نیست، بلکه سابقه‌ی تتری است که به دستتان می‌رسد. این چک‌لیست را قبل از پرداخت مرور کنید:
| بررسی | چرا مهم است |
|---|---|
| وضعیت فریز آدرس فروشنده | آدرس فریزشده نمی‌تواند تتر بفرستد؛ فروشنده ممکن است پول بگیرد و چیزی ارسال نشود |
| تماس با آدرس تحریمی OFAC | اگر تتر از این مسیر بیاید، ممکن است واریز شما به صرافی خارجی نگه داشته یا بررسی شود یا حساب محدود شود |
| منشا وجوه در چند مرحله قبل | اتصال به کلاهبرداری، میکسر یا پول سرقتی معمولا یکی دو مرحله عقب‌تر پنهان است |
| الگوی رفتاری آدرس | آدرس تازه‌ساخت با ورود و خروج سریع مبالغ بزرگ، الگوی رایج آدرس‌های واسطه است |
| امتیاز ریسک و دلایل آن | یک عدد ۰ تا ۱۰۰ همراه با دلیل، تصمیم را از حدس به داده تبدیل می‌کند |
همه‌ی این موارد را می‌توانید با استعلام ریسک و AML آدرس کیف پول در SafeON ببینید. SafeON آدرس را بررسی می‌کند و امتیاز ریسک ۰ تا ۱۰۰ را با دلایلش نشان می‌دهد. پوشش آن برای ترون (TRC20) و BNB Smart Chain کامل است و برای اتریوم فقط وضعیت فریز را نشان می‌دهد.
سناریوی دوم هم مهم است: اگر قرار است از کیف پول خودتان به یک صرافی خارجی واریز کنید، بسیاری از این صرافی‌ها پیش از ثبت واریز، آدرس مبدا را بررسی می‌کنند و اگر ریسک آن بالا باشد ممکن است واریز را نگه دارند یا حساب را محدود کنند. پس قبل از واریز، آدرس خودتان را هم بررسی کنید؛ جزئیات این کار در صفحه‌ی بررسی کیف پول قبل از واریز به صرافی آمده است.
فریز تتر و تماس با آدرس تحریمی: داده رادار فریز SafeON
فریز شدن تتر یک خطر نظری نیست. طبق رادار فریز تتر SafeON، در ۳۰ روز منتهی به ۱۷ آبان ۱۴۰۵، تعداد ۴۵۲ آدرس فریز شده است. همین رادار از سال ۲۰۱۷ تاکنون ۱۲٬۳۹۱ آدرس فریزشده ثبت کرده است. این تعداد آدرس‌ها قطعی است؛ اما مبلغ‌هایی که رادار نشان می‌دهد موجودی تتر آدرس‌های ترون در آخرین اندازه‌گیری است، ممکن است بعدا با سوزاندن دارایی توسط تتر کم شود و اتریوم در جمع مبلغ حساب نشده است.
این عددها درباره‌ی کل شبکه هستند و چیزی درباره‌ی یک فروشنده‌ی مشخص ثابت نمی‌کنند. نکته‌ی کاربردی‌شان این است که فریز اتفاقی روزمره است و اگر تتری که می‌خرید از آدرسی آمده باشد که در مسیر یک کلاهبرداری یا آدرس تحریمی قرار دارد، احتمال گرفتار شدن شما در این چرخه بیشتر می‌شود. SafeON فقط می‌تواند به کاهش ریسک دریافت پول آلوده کمک کند و نقشی در وضعیت تتر فریزشده یا ازدست‌رفته ندارد.
اگر کلاهبرداری شده‌اید: شناسایی صاحب آدرس کار چه مرجعی است
اگر پول را پرداخت کرده‌اید و تتری نرسیده، طبیعی است که بخواهید بدانید آدرس مال کیست. اما شناسایی هویت پشت یک آدرس فقط در صلاحیت مراجع قضایی و پلیس فتاست. آن‌ها می‌توانند از صرافی‌ها یا بانک‌ها درخواست اطلاعات کنند؛ کاری که از عهده‌ی هیچ سایت یا ربات عمومی برنمی‌آید.
کاری که از دست شما برمی‌آید، نگه داشتن مدارک است: آدرس کیف پول طرف مقابل، شناسه‌ی تراکنش‌ها (TXID)، رسید کارت‌به‌کارت، و اسکرین‌شات گفت‌وگوها. گزارش ریسک آدرس هم می‌تواند تصویر روشنی از سابقه‌ی آنچین آن آدرس بدهد. به هر کسی که در ازای پول وعده‌ی «پیدا کردن کلاهبردار» یا «برگرداندن تتر» می‌دهد، با احتیاط کامل نگاه کنید. این مطلب مشاوره‌ی حقوقی نیست و برای مسیر قانونی باید با مرجع صالح تماس بگیرید.
رصد آدرس بعد از معامله: وقتی ریسک یک آدرس عوض می‌شود
ریسک یک آدرس ثابت نیست. آدرسی که امروز پاک به نظر می‌رسد ممکن است هفته‌ی بعد درخواست فریز بگیرد یا به آدرس‌های پرخطر وصل شود. اگر با یک فروشنده به‌طور مرتب معامله می‌کنید یا تتر دریافتی را در کیف پول خودتان نگه می‌دارید، بررسی یک‌باره کافی نیست.
در پلن‌های پولی SafeON می‌توانید کیف پول خودتان یا طرف‌های معامله‌ی تکراری را به فهرست رصد اضافه کنید. SafeON هر روز ریسک آن‌ها را دوباره بررسی می‌کند و به محض اینکه رادار درخواست فریز آدرس را ببیند یا آدرس فریز شود، از طریق تلگرام و ایمیل هشدار می‌دهد (در برخی پلن‌ها برای افزایش ریسک، پیامک و تماس هم دارد). واریز و برداشت‌های آدرس هم هر چند دقیقه گزارش می‌شود.
قبل از معامله‌ی بعدی، ریسک کیف پول طرف مقابل را در SafeON بررسی کنید.
سؤالات متداول
آیا با آدرس ولت می‌شود اسم صاحبش را فهمید؟
نه. بلاکچین نام، تلفن یا مدرک شناسایی ثبت نمی‌کند. هویت فقط وقتی جایی ثبت شده که آدرس متعلق به صرافی‌ای با احراز هویت باشد، و آن اطلاعات هم معمولا فقط با درخواست مرجع قانونی ارائه می‌شود.
از کجا بفهمیم یک آدرس تتر متعلق به صرافی است؟
آدرس‌های برخی صرافی‌ها و سرویس‌ها برچسب شناخته‌شده دارند و در گزارش منشا وجوه دیده می‌شوند. آدرس‌های واریز کاربران همیشه برچسب ندارند و گاهی فقط الگوی تراکنش‌ها و اتصال آن‌ها به کیف پول‌های صرافی سرنخ می‌دهد.
آیا صاحب آدرس می‌فهمد که آدرسش را استعلام کرده‌ام؟
استعلام آدرس روی بلاکچین تراکنشی ثبت نمی‌کند، چون فقط داده‌های عمومی خوانده می‌شوند. بنابراین چیزی در خود شبکه نشان نمی‌دهد که کسی آدرس را بررسی کرده است.
آیا SafeON هویت صاحب آدرس را نشان می‌دهد؟
نه. SafeON امتیاز ریسک ۰ تا ۱۰۰ را با دلایل آن نشان می‌دهد: تماس با آدرس‌های تحریمی OFAC، وضعیت فریز تتر، منشا وجوه در چند مرحله (میکسر، کلاهبرداری، پول سرقتی، صرافی‌ها و صرافی‌های مرتبط با ایران) و الگوهای رفتاری پرخطر. این گزارش برای تصمیم درباره‌ی معامله است، نه شناسایی اشخاص.